Steeds meer 'bijvrouwen’

Ongeveer een derde van alle bestuiving vindt plaats door de bijen, die op zoek naar nectar en stuifmeel zorgdragen voor... >>lees meer...

Steeds meer 'bijvrouwen’ Ongeveer een derde van alle bestuiving vindt plaats door de bijen, die op zoek naar nectar en stuifmeel zorgdragen voor de bestuiving van bomen, struiken, fruitbomen en groenten. Zonder de bijenteelt komen veel commerciële teelten in gevaar en dreigt ook de biodiversiteit in de natuur af te nemen. Het beschrijven van het sociale leven en de activiteiten van bijenvolken is geen sinecure. De rolverdeling tussen de koningin, werksters en darren (mannetjesbijen) is behoorlijk ingewikkeld en onderwerp van de nodige studie. De Egyptenaren wisten al gebruik te maken van de natuurlijke zoetstof en de was, in de raten waar de bijenlarven opgroeien. De bijenhouderij is dus eeuwenoud, maar de laatste decennia is de mondiale bijenstand sterk teruggelopen. Schaalvergroting in de landbouw, verlies aan natuur, het gebruik van insecticiden en het oprukken van de varroamijt - een parasiet van de bij- zijn daar debet aan. De laatste jaren klinkt regelmatig de noodklok, en die blijkt gehoord te worden. Er wordt steeds meer onderzoek gedaan naar de problematiek van de bijenhouderij. Betere biologische bestrijdingsmethoden tegen de varroamijt en het stimuleren van bloemrijke bermen en akkerranden, ook in Leudal, zijn voorbeelden van acties.
Tussen de zeven- en achtduizend imkers houden enkele volken met honingbijen in Nederland. En er is een tiental professionele bijentelers met 100 tot 200 volken. Professionele bijentelers zijn met name actief in het verhuren van de volken voor de bestuiving van fruit- en groentetelers of zaadproducenten. In Midden-Limburg is de afdeling Roer en Leudal van de Nederlandse Bijenvereniging actief met 90 imkers, waarvan naar schatting zo’n 30 in Leudal. Zij organiseren kennisuitwisseling, regioactiviteiten, een studiedag en een jaarlijkse cursus bijenhouden. Gelukkig zit deze cursus de laatste jaren weer vol. Ook met jongere mensen en opvallend genoeg ook met steeds meer vrouwen. Interesse? Kijk op www.bijenhouders.nl
	Een van de bijvrouwen, actief in Leudal, is Sylvia Hannen. Ruim zeven jaar was zij een van de imkers voor de 150 bijenvolken van zaadveredelingsbedrijf Nunhems. Sinds vorig jaar houdt zij bedrijfsmatig een kleine zeventig volken in Imkerij ’t Brook in Haelen. Voornaamste bron van inkomsten is de verhuur. De bijen worden verhuurd aan telers van bijvoorbeeld rode en blauwe bessen, frambozen, courgettes en kersen. Daarnaast is er een kleine opbrengst van de honing en propolis. Propolis is een lijmachtige stof die bijen produceren uit verzamelde materialen.
Ze gebruiken het spul bij het onderhoud aan de raten. Propolis is antibacterieel en wordt toegepast in de geneeskunde, bijvoorbeeld als crème bij brandwonden. Jan Kessels, ervaren bijenhouder, beheert op Hoeve Stokshof in Horn een winkeltje voor bijenhoudersspullen. De kersverse imkers kunnen er terecht voor kasten, raten, voerbakken, honingglazen en veel meer. Bij het Bezoekerscentrum Leudal beheren ze het Roatehoes, een bijenstand die elke eerste zondag van de maand gedurende de maanden april tot en met september open is voor geïnteresseerden. www.bezoekerscentrumleudal.nl

...terug<<

Picknicken en spetteren aan de Tungelroyse Beek

Sjraar Roelofs begint bij het begin. Moerassige kwelgebiedjes verbonden met beekjes in de Kempen. Kleine stroompjes naar moerasjes in Swartbroek en Kelpen. Zo zag het er ooit....

>>lees meer...

Picknicken en spetteren aan de Tungelroyse Beek

Sjraar Roelofs begint bij het begin. Moerassige kwelgebiedjes verbonden met beekjes in de Kempen. Kleine stroompjes naar moerasjes in Swartbroek en Kelpen. Zo zag het er ooit, honderden jaren geleden, uit.

Later werden de beken uitgediept en genormaliseerd om de moerassen te ontginnen en geschikt te maken voor landbouw. Er kwamen kanalen om ander water naar de Kempen toe te voeren en de Tungelroyse Beek werd een grote brede saaie stroom. Een stroom ook die een eeuw lang door de zinkindustrie werd gebruikt als afvoer voor zwaar vervuild water. Zink, cadmium en mangaan zakten in het slib. Tot zo'n vijftien tot twintig jaar geleden ging dit voort. Bij de wens om de beek weer haar natuurlijke karakter te geven - een laaglandbeek meandert, slingert door het landschap - zat gelijk de plicht om de ergste rotzooi op te ruimen. Daarom praat men over sanering en reconstructie. Sjraar Roelofs (54 jaar) zit namens natuur- en milieuorganisaties in het dagelijks bestuur van het Waterschap Peel en Maasvallei, en beheert onder andere de portefeuille Tungelroyse Beek. Van de Kruispeel in Weert tot waar de Neerbeek in de Maas stroomt wordt de beek waar mogelijk geschoond en opnieuw uitgegraven. Duizenden tonnen vervuild slib worden afgevoerd en er komt een schone laag in de beekbedding. Er zijn al rivierbodemwantsen gevonden, vertelt Sjraar enthousiast. Een teken dat het een stuk schoner is geworden. Ook worden er groene bergingen aangelegd om riool-overstorten op te vangen. De beekmonding bij de Maas wordt natuurlijker. Vissen moeten ook weer makkelijker vanuit de Maas de beek kunnen opzwemmen. Allemaal werkzaamheden om de beek zijn natuurlijke en zuivere karakter weer terug te geven.

"Het moet straks mogelijk zijn aan de nieuwe oever zorgeloos te kunnen spetteren in de beek. De meanders zorgen voor het ontstaan van kleine strandjes in de bochten. Ik zie daar straks mensen picknicken." De natte lage oevers van de beek zijn straks bestemd als natuurgebied, open voor recreanten. Bloemrijke weilanden, die extensief beheerd worden, zonder gif en kunstmest, moeten het worden. Met wandel- en fietspaden. De Leudalse boeren willen graag zelf via de kersverse Stichting Bronsgroen Natuurbeheer het landschapsbeheer gaan doen van deze gronden, maar ook Natuurmonumenten of Limburgs Landschap zijn mogelijke eigenaren. Wie het ook wordt, dat het de gemeente fraaier maakt, is al te zien aan de Haelense Beek. Die loopt iets naar het zuiden parallel aan de Tungelroyse beek, is zo'n zes jaar geleden gereconstrueerd, stikt van de waterflora en - fauna en slingert nu prachtig door bos en weiland.

...terug<<

Sonnet vereeuwigd aan de Neerbeek

Stijn Kleijnen (1982) won met zijn sonnet Laatste vaart van de Middenrak (1728) de Publieksprijs van Dichter bij het Water in 2010. Stijn woonde tot zijn 15de in Haelen.....

>>lees meer...

Sonnet vereeuwigd aan de Neerbeek Stijn Kleijnen (1982) won met zijn sonnet Laatste vaart van de Middenrak (1728) de Publieksprijs van Dichter bij het Water in 2010. Stijn woonde tot zijn 15de in Haelen. Het gedicht wordt door Waterschap Peel- en Maasvallei vereeuwigd op een bord aan de Neerbeek, nadat de werkzaamheden aan de Tungelroyse Beek en Neerbeek voltooid zijn.

Laatste vaart van de Middenrak (1728) Na 't luiden van de vreetklok zitten zeven matrozen neder bij een lege bak, zwijgend, gedachtig aan het stadse leven dat zij verruilden voor de Middenrak. Dronken golven bespelen zacht de fluit, doen moede dromershoofden zachtjes deinen. In 't duister loert een vijand en rukt uit, bezoekt in 't achterschip de chirurgijnen en onderdeks de maagre varensgast. Na 't ochtendmaal beginnen drie matrozen de rode doden buiten boord te lozen. De kapitein legt in 't register vast een plotse uitbraak van de rodeloop, besluit: We houden moed, komt Goede Hoop.

...terug<<

Het jaar van de boerenzwaluw

SOVON Vogelonderzoek Nederland en Vogelbescherming Nederland geven in 2011 de boerenzwaluw extra aandacht. Deze sierlijke vertegenwoordiger van ..... >>lees meer...

boerenzwaluw vereeuwigd aan de Neerbeek SOVON Vogelonderzoek Nederland en Vogelbescherming Nederland geven in 2011 de boerenzwaluw extra aandacht. Deze sierlijke vertegenwoordiger van een natuurrijk landelijk gebied komt nog algemeen voor, maar zit wel in de knel. De stand halveerde in veertig jaar en hij staat dan ook op de Rode Lijst. Boerenzwaluwen leven altijd in de buurt van mensen. De oorzaak van de achteruitgang is echter nog niet bekend. In 2011 wil SOVON meer kennis verzamelen met hulp van vrijwilligers, boeren en buitenlui, om in de toekomst de boerenzwaluw beter te beschermen.

...terug<<

Bezoekerscentrum Leudal: We verwelkomen u graag in de Poort van Leudal

www.bezoekerscentrumleudal.nl
bezoekerscentrumleudal@leudal.nl

Met de nieuw verbouwde entree is het voor Bezoekerscentrum Leudal mogelijk.... >>lees meer...

Bezoekerscentrum Leudal: We verwelkomen u graag in de Poort van Leudal

www.bezoekerscentrumleudal.nl bezoekerscentrumleudal@leudal.nl

Met de nieuw verbouwde entree (mogelijk gemaakt door gemeentelijke bijdragen en de Rabobank Maas en Leudal Award 2010) is het voor Bezoekerscentrum Leudal mogelijk haar bezoekers meer gastvrij te ontvangen. In de ruime entree kunt u in folders en boeken snuffelen, maar ook dvd's uit de prachtige omgeving van het Leudal bekijken.

Door onze gastvrouwen/gastheren wordt u van harte ontvangen en zij kunnen u voorzien van alle informatie over wandelen/fietsen of op een andere manier heerlijk vertoeven in Leudal.

Natuurlijk verzorgen wij ook uw verjaardagspartijtje, uw team-uitje of gezellig samenzijn met vrienden door het aanbod van arrangementen, zoals wandelen/fietsen al dan niet onder begeleiding van een gespecialiseerde gids, museumbezoek en aansluitend culinaire verwennerij.

...terug<<

Natuurgebieden

Leudal, Keversbroek, Exaten, Heioord, Ellerheide en Heikersbroek >>lees meer...

Natuurgebieden

Leudal, Haelen
Het Leudal is een natuurgebied van zo'n 900 ha waarvan een groot deel (ca. 500 ha) als reservaat beheerd wordt door Staatsbosbeheer. Het is gelegen tussen de dorpskernen Haelen, Roggel, Neer, Nunhem en Heythuysen.

Het Leudal staat bekend om haar diverse beekdalen, landduinen en bosvennen. Door het gebied stromen de Leubeek en de Zeilsterbeek. De Leubeek was in het verleden deels gekanaliseerd. Maar in het begin van 21e eeuw is de oude beekloop met zijn meanders weer hersteld.
Midden in het gebied vind je de Ursulamolen uit 1773 (vernoemd naar Sint Ursula), een watermolen die werd gebruikt voor graan en olie.

Naast het gevarieerde natuurschoon bestaande uit loof- en naaldbomen, heidegebied en droge graslanden is ook de fauna in het Leudal zeer gevarieerd. Zo zijn er vossen en herten te vinden en komen er veel verschillende vogelsoorten voor, waaronder minder alledaagse verschijningen als zwarte en groene spechten, goudvinken, gele kwikstaartjes, sperwers en boomvalken. Bovendien is de ijsvogel een veel geziene bewoner van het Leudal. Ook zijn er in 2002 nog bevers in het gebied uitgezet en laat Staatsbosbeheer de droge graslanden voor een deel begrazen door paarden. Verder is de bijzondere phegeavlinder hier een vermelding waard.

Het Leudal is een populair wandelgebied. Onder andere het Peellandpad loopt dwars door het natuurgebied, maar er zijn ook kortere wandelroutes te vinden waarvan een aantal gemarkeerd is met gekleurde paaltjes. Deze beginnen vlakbij het Leudalmuseum, gevestigd in de Sint Elisabethshof. Dit museum geeft informatie over de flora en fauna, de archeologie, heemkunde en geschiedenis (met name de Tweede Wereldoorlog) van het gebied. Verder lopen er ruiterpaden door het gebied en fietspaden als onderdeel van het fietsknooppuntennetwerk.

Keversbroek, Kelpen-Oler
Het Keversbroek is een fraai stukje natuurschoon in Kelpen-Oler. Deze verspreid gelegen percelen hooiland, nat grasland, populieren- en moerasbos liggen in het dal van de Tungelroyse Beek. Op de vele kruiden in Keversbroek leven diverse vlindersoorten als koevinkje, oranje zandoogje en landkaartje. Ook de wielewaal is hier veelvuldig gesignaleerd.

Exaten, Baexem
Exaten is een landgoed van ruim 140 hectare, gelegen ten zuidoosten van Baexem. In dit gebied wisselen naald- en eikenbossen, lanen van beuk en Amerikaanse eik, hakhoutwallen, weilanden en akkers elkaar af. Aan de zuidzijde grenst het landgoed aan de Beegderheide, terwijl de noordzijde via de Beijlshof overloopt in het Leudal. Ook liggen er twee opvallende boerderijen in het gebied, te weten Stockxhof en Exatenhof.

Exaten kan qua natuur worden gesplitst in twee delen: enerzijds het beekdal van de Haelense beek en anderzijds de hoge zandgronden ten zuiden daarvan. In het beekdal bevinden zich enkele populierenbosjes. De grootste oppervlakte van het beekdal wordt echter ingenomen door weilanden. Hierin zijn ten behoeve van de amfibieënfauna zeven poelen aangelegd.

Ellerheide en Heikersbroek, Ell
Ten westen van Ell ligt het drassige natuurgebied Heijkersbroek aan de Tungelroyse beek en de hoger gelegen Ellerheide. Beide gebieden zijn rijk aan waterplanten, vogels en vlinders.

Heioord, Neeritter
Het natuurgebied Heioord ligt in een kleinschalig cultuurlandschap en wordt beheerd door de Vereniging tot behoud van Natuurmonumenten. “Heioord” duidt op een voormalig open heidelandschap dat is ontgonnen ten behoeve van land- en bosbouw. Langs de percelen bos en landbouwgrond loopt de Uffelse beek.
In deze omgeving liggen ook de visvijvers van Forellenvijver Heioord. Een visparadijs in een prachtige natuur.

...terug<<

Spelen en schrijven met licht

Op zijn vijftiende wint de muzikale Theo Peeters uit Horn zijn eerste fotocamera bij een quiz van de plaatselijke harmonie. Sindsdien is fotograferen vervlochten geraakt met zijn leven, >>lees meer...

Spelen en schrijven met licht

Op zijn vijftiende wint de muzikale Theo Peeters uit Horn zijn eerste fotocamera bij een quiz van de plaatselijke harmonie. Sindsdien is fotograferen vervlochten geraakt met zijn leven, met zijn vrije tijd als bestuurder, muzikant en dirigent, maar ook met zijn voormalige job als schooldirecteur. Momenteel grijpt hij zijn pensioen aan om zich op de fotovakschool in Venlo verder te bekwamen in de fotografie. De hobby neemt daarmee steeds serieuzere proporties aan.
Theo Peeters weet nog goed dat hij midden jaren zestig zijn eerste spiegelreflex kocht, een Pentax Spotmatic, die nu samen met andere camera’s in een vitrinekast staat, relieken uit een rijk foto-verleden. Een constante in de afgelopen vijftig jaar vormt de natuurfotografie, reden voor het Bezoekerscentrum Leudal in Haelen om hem te vragen elk seizoen een mini-expositie samen te stellen. Vlinders, paddestoelen en wintertaferelen worden dit voorjaar opgevolgd door insecten en mini-fauna.
De registrerende natuurfotografie, mag hij graag afwisselen met meer conceptuele fotografie, waarin hij mensen, belevenissen, gevoelens en momenten fotografisch verbeeldt. “Een perfect plaatje maken is heel mooi, maar in het werken vanuit een bepaald idee en dan spelen en schrijven met licht kan ik nog meer creativiteit kwijt.”

De mini-expositie met insecten en minifauna van Theo Peeters is dit voorjaar te zien in het museum van Bezoekerscentrum Leudal.

...terug<<

Landschapselementen

Ellerschans, Tungelroyse en Haelense beek, Sjans van Naer en de Waterwegen >>lees meer...

Landschapselementen

Ellerschans
Oude tijden herleven tussen Ell en Swartbroek. Precies tussen de natuurgebieden Ellburg en De Krang is bij de herinrichting van de Tungelroyse beek een vluchtschans uit de 17de eeuw ontdekt. Deze archeologisch waardevolle vluchtschans ligt nog in de grond verborgen en is even verderop gereconstrueerd.

Een schans was een plek waar de bevolking van het platteland zich kon verschuilen (verschansen) in tijden van gevaar. In een moeilijk toegankelijk gebied werd een vier meter brede gracht gegraven. Van de afgegraven grond werd aan de binnenzijde van de gracht een wal opgeworpen Deze wal werd versterkt met takkenbossen en beplant met doornstruiken. Over de gracht lag een houten ophaalbrug. Met name tijdens de Tachtigjarige oorlog (1568-1648) trokken veel huurlegers door deze streek. Muitende troepen trokken rovend en plunderend rond. Dorpelingen zochten in zulke situaties toevlucht tot de schans.

Bij de gereconstrueerde schans treft u een informatiepaneel aan met informatie over de geschiedenis van deze schans, de Tungelroyse beek en aangrenzende wandelroutes. Ook is de Ellerschans opgenomen in een wandelroute (voor meer informatie, kijk op de pagina 'Fietsen & Wandelen').

Tungelroyse en Haelense beek
Het waterschap Peel en Maasvallei is bezig om verschillende beken in Leudal weer zoals vroeger door het landschap te laten meanderen (slingeren). Op deze manier wordt het water langer vastgehouden en komt de dynamiek in de beken weer terug. Obstakels in de beken worden weggenomen, waardoor vissen en andere waterdiertjes weer stroomopwaarts kunnen zwemmen om zich o.a. voort te kunnen planten. Ook de waterkwaliteit wordt hierdoor aanzienlijk verbeterd.

Het grootste beekproject binnen de gemeente Leudal is de hermeandering van de Tungelroyse beek, waar tegelijkertijd met de herinrichting van de beek ook vervuild slip is gesaneerd. De hermeandering van de Tungelroyse beek nadert zijn voltooiing. Benieuwd naar het eindresultaat? Dan raden wij u aan de Tungelroyse beek route en/of de Beekkantroute een keer te bewandelen (voor meer informatie, kijk op de pagina 'Fietsen & Wandelen').

Sjans van Naer
De gemeente Leudal heeft bij het Rijk o.a. het bijzondere plan ‘De Sjans van Naer’ ingediend voor subsidie. De Sjans van Naer is de benaming voor een plek op het Eiland in het dorp Neer, waar vroeger inwoners zich verschansten als het dorp werd bedreigd. Deze historische waardevolle schans is nog in het landschap zichtbaar en men wil deze accentueren. Daarnaast is er een plan om het gehele dal van de Neerbeek tussen de Napoleonsweg en de Winkelmolenstuw opnieuw in te richtingen, zo ook het dal van de Kwir tot aan Keizerbosch. Ook wil men historische delen van het dorp Neer zelf onderhanden nemen, zoals het markeren van de oude dorpsgraaf, beschermingswallen en de Romeinse weg die door Neer heeft gelopen.

Waterwegen
De bekendste waterweg in Leudal is de Maas, een regenrivier bij uitstek. Met name de Bocht van Neer is erg bekend. Maar verder zijn er ook nog enkele kanalen die Leudal doorkruisen, zoals het Lateraalkanaal bij Buggenum, het Kanaal Wessem-Nederweert en de Noordervaart.
Vooral van belang voor de zand- en grindwinning, maar zeker ook voor de recreatievaart, zijn de diverse grindplassen in onze regio.

De Noordervaart is nog slechts incidenteel in gebruik als vaarwater, het afwateringskanaaltje van de Noordervaart tot Neer is al sinds midden dertiger jaren van de vorige eeuw buiten bedrijf.

Het Kanaal Wessem-Nederweert is een verbindingskanaal tussen de plaatsen Wessem en Nederweert en scheidt de kernen Ell, Haler, Hunsel, Ittervoort en Neeritter van de rest van de gemeente Leudal. Dit kanaal is een maar liefst 17 km lange vaarweg die op 22 oktober 1929 officieel werd geopend. Dit kanaal verbindt de Maas in het zuiden van Limburg met de Zuid-Willemsvaart en Noordervaart bij Nederweert in het noorden. Het Kanaal Wessem-Nederweert is onderdeel van de recreatieve Maasroute.

Bij Buggenum begint het 8 kilometer lange Lateraalkanaal, dat loopt tot Heel (gemeente Maasgouw). Dit kanaal is gelegen de westzijde van de Maas, die hier ook doorheen stroomt.

...terug<<